„Wycinki z przedwojennej prasy” – cz. LXXXV

W tym tygodniu o aresztowaniach w związku z wykryciem „handlu łańcuszkowego” na Sądecczyźnie i Limanowszczyźnie, opisanych w Nowej Reformie w maju 1917 roku.

Nowa Reforma
19 maja 1917 r.

Wykrycie handlu łańcuchowego. Korespondent nowosądecki pisze nam: Do niedawna w pewnych kołach handlowych było publiczną tajemnicą, że drogą łańcuszkową w kilku miastach zachodniej Galicji można otrzymać tysiącami karty cukrowe bez pieczątek starostwa, lub urzędu gminnego lub cukier bez kart, dalej mąkę „nulkę”, czekoladę, skórę, pasy rzemienne i inne artykuły, niemożliwe

zwyczajnie do nabycia. Oczywiście zdobycie tą drogą tych artykułów możliwe było po bajońskich sumach.

Jak najlepiej poznać historię Kaszub i zrozumieć wyjątkowość tego regionu? Kto wystawia świadectwa energetyczne?

Wiedziano też ogólnie, że „łańcuszek” ten ma jeden koniec w Limanowej i ciągnie się po przez Nowy Sącz, Tarnów, Kraków, Chrzanów i następnie drugi jego koniec znajduje się w Wiedniu. Tajemnica ta publiczna tych pewnych „kół handlowych” jakąś drogą dotarła do pewnych władz wojskowych w Krakowie, które bezzwłocznie przeprowadzenie wstępnych dochodzeń w tej sprawie powierzyły jednemu z najzdolniejszych funkcyonaryuszów wojskowego biura wywiadowczego. Po pewnym czasie natrafiono też na sezam tych artykułów, ich magazyn i źródło kart cukrowych. Funkcyonaryusz ten stwierdził, iż ze starostwa limanowskiego od kilku miesięcy, co miesiąc, „ginęło” po 20-30 tysięcy kart cukrowych, które następnie przechodziły na rynek handlu łańcuszkowego. Przy tej sposobności w dalszych poszukiwaniach odkryto ogromny magazyn czekolady jeszcze przedwojennej, wartości 15.000 K, gromadzonej od trzech lat przez pewnego wiedeńskiego finansistę. Następnie ogromny magazyn cukru, również przedwojennego, wreszcie nieco kawy, herbaty, nieco skór i pokaźną ilość żółtych pasów rzemiennych. Magazyny tych specyałów mieściły się w jednej z bożnic limanowskich, na strychu i w piwnicach, oraz w lokalu drukarni.

W związku z tą sprawą dokonano aresztowań kilku członków rodziny Sternów z Limanowej, z Nowego Sącza frachciarza Arona Rottenberga, Seliga Landaua i z Nowego Sącza, Tarnowa, Krakowa i Chrzanowa: Dawida Józefa Indy, Izaaka Kögla, Abrahama Blecha, Mendla Reicherta i kilku innych. Śledztwo prowadzą władze wojskowe. (S)

Grafika – TUTAJ.

***
Cykl powstaje przy współpracy z panem Januszem Guzikiem, który zajął się opracowaniem materiałów, zaczerpniętych z zasobów Jagiellońskiej Biblioteki Cyfrowej, Biblioteki Cyfrowej Uniwersytetu Warszawskiego, Małopolskiej Biblioteki Cyfrowej oraz Narodowej Biblioteki Austrii.