Fasola

Fasolą nie gardzili Trojanie, którym pomogła przetrwać niejedną zawieruchę wojenną.

Fasola należy do najstarszych i najpopularniejszych roślin, które człowiek uprawiał w minionych wiekach. Była ulubionym pożywieniem starożytnych Egipcjan, którzy czcili ją, jako symbol życia w poświęconych jej świątyniach. Grecy i Rzymianie również znali i wysoko cenili walory fasoli. Przyrządzali ją na różne sposoby, zarówno w warunkach pokojowych, jak i w czasie licznych wypraw wojennych, podczas których stanowiła podstawę wyżywienia armii.
Fasolą nie gardzili i Trojanie, którym pomogła przetrwać niejedną zawieruchę wojenną. W historii hebrajskiej fasola jest datowana już 1000 lat przed naszą erą. W Afryce północnej żydzi bardzo wcześnie rozpowszechnili zwyczaj pieczenia fasoli, szczególnie w piątek, aby spożywać ją w sabat, kiedy to religia zakazuje im jakichkolwiek prac.  
  Fasola była popularna również w innych częściach świata. Spotkać ją można zarówno w starożytnych kulturach amerykańskich, gdzie stanowiła – obok kukurydzy i dyni, podstawowy składnik pożywienia mieszkańców. W kuchni amerykańskiej ma więc ona uzasadnioną tradycję, sięgającą do zamierzchłych czasów. Właśnie z ameryki południowej przywiózł do Hiszpanii jej nasiona Krzysztof Kolumb wraz z ziemniakami i tytoniem. Stamtąd fasola trafiła do innych krajów w Europie, zdobywając dużą popularność. Był to jakby jej renesans. Bez fasoli nie można sobie wyobrazić kolonizacji Dzikiego Zachodu, stanowiła ona bowiem podstawę wyżywienia kolonistów, którzy wybierając się w swoją niebezpieczną wyprawę zabierali ją z sobą, często stanowiła ona jedyne pożywienie, pomagając przetrać im najtrudniejszy okres adaptacji.

Do Polski fasola trafiła już w XVII wieku i od razu zadomowiła się w zagrodach chłopskich i dworkach zubożałej szlachty, gdzie w tym czasie panowała zdrowa i smaczna kuchnia. Nie uznawano jej natomiast w dworach magnackich, uznając ją za produkt niegodny dla wyżej postawionych warstw.

W Polsce fasola jest często niedoceniana, gdyby było inaczej to stanowiłaby znaczną część pożywienia, poprawiając nasz bilans białkowy.
W kraju uprawiamy dwa gatunki fasolo: zwykłą (Phaseolus vulgaris) i wielkokwiatową (Phaseolus multiflorus).
Jeśli chodzi o fasolę wielokwiatową, to roślina wieloletnia. W Polsce uprawia się tylko jednoroczna, o ciemnozielonych, bardzo szerokich, łukowato wygiętych strąkach i dużych nasionach nerkowatego kształtu, np. Piękny Jaś z Doliny Dunajca.
 
Fasola sucha należy do produktów o dużej wartości odżywczej ponieważ zawiera: 20 – 23% białka, 1,3 – 2% tłuszczu, 47 – 62% węglowodanów, 4% błonnika, 3,9% związków nieorganicznych i znaczną ilość witamin z grupy B. Wartość kaloryczna – ok. 300 kcal/100 g. Oprócz tych zalet fasola sucha ma również pewne wady. Nie jest ona tak łatwo strawna jak fasolka szparagowa, nie powinna więc wchodzić w skład posiłków ludzi otyłych, cierpiących na schorzenia układu pokarmowego oraz prowadzących siedzący tryb życia. Trzeba także brać pod uwagę jej kwasotwórcze działanie na organizm, a to ze względu na znaczną zawartość białka, skrobi i fosforu. Dlatego obok fasoli w jadłospisie powinny znaleźć się koniecznie warzywa odkwaszające organizm.  
  Fasola polecana jest szczególnie dla ludzi pracującej fizycznie, dla dorastającej młodzieży, dla uprawiających sport, czy turystykę.

Przepis na fasolkę po bretońsku ma w domu każdy. To może coś innego, kotlety z fasoli.

Składniki:

ok. 1 szklanki suchej fasoli 20 dag pieczarek 3 łyżki ryżu cebula 2 jajka 2 łyżki bułki tartej pęczek koperku olej do smażenia sól, pieprz

Wykonanie:

 Cebulę i pieczarki pokrojone w kostkę usmażyć - odstawić do wystygnięcia. Fasolę ugotować do miękkości, osączyć i zmielić razem z pieczarkami. Dodać ugotowany ryż, jajka, posiekany koperek,bułkę tartą, sól, pieprz, wymieszać. Formować kotlety łyżką maczaną w zimnej wodzie, usmażyć na oleju. Podawać z sosem pomidorowym.

Smacznego!