„Echa powstania styczniowego”

Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Limanowej dąży, aby również na terenie naszego powiatu należycie uczczono 150 rocznicę powstania styczniowego, największego polskiego zrywu niepodległościowego w XIX wieku.

W 2013 roku realizowany będzie przez Forum Małopolskich Oddziałów PTH program edukacyjny pod nazwą „Echa powstania styczniowego w Małopolsce – ludzie miejsca”. Forum tworzą aktualnie Oddziały PTH z: Limanowej, Nowego Sącza, Nowego Targu i Tarnowa.

Inaugurację programu zaplanowano na 14 marca 2013 roku w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej w Limanowej a zakończenie w Muzeum Okręgowym w Tarnowie.

W ramach działań regionalnych przewidziano trzy zadania. Wystawę czasową pt. „Zapomniani bohaterowi powstania styczniowego w Galicji”, która będzie prezentowana w czterech miejscowościach: Limanowej, Nowym Sączu, Nowym Targu i Tarnowie. Konferencja naukową w Tarnowie z udziałem specjalistów w zakresie dziejów powstania styczniowego. Jej tematyka będzie koncentrować się na galicyjskich konotacjach powstania styczniowego. Przewidziano również publikację naukowa uzupełniona płytą DVD z zapisem multimedialnym wystawy.

W ramach działań o zasięgu lokalnym zaplanowano 6 zadań w tym sesje edukacyjne, wykłady, konkursy, wycieczkę, wystawę pokonkursową, koncert chóru. Planuje się organizację trzech sesji edukacyjno-historycznych w Limanowej, Nowym Sączu i Nowym Targu, z udziałem uczniów szkół ponadgimnazjalnych w myśl idei „uczniowie dla uczniów” oraz zawodowych historyków. Ponadto, przewidziano cztery konkursy: fotograficzny, historyczny, plastyczny, na esej, skierowane do młodzieży gimnazjalnej i ponadgimnazjlanej. Podczas inauguracji programu w Limanowej zaplanowano koncert pieśni patriotycznych w wykonaniu Chóru Mieszanego Canticum Iubilaeum.

W realizacji programu edukacyjnego limanowski oddział Polskiego Towarzystwa Historycznego współpracuje z Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej, Limanowskim Domem Kultury, Urzędem Miasta Limanowa, Państwową Szkołą Muzyczną I stopnia im. Grażyny Bacewicz w Limanowej, Chórem Canticum Iubilaeum z Limanowej i redakcją Almanachu Ziemi Limanowskiej. Do przedsięwzięcia włączyły się następujące szkoły: I Liceum Ogólnokształcące im. Władysława Orkana w Limanowej, Zespół Szkół Technicznych i Ogólnokształcących im. Jana Pawła II w Limanowej, Zespół Szkół im. Komisji Edukacji Narodowej w Tymbarku, Zespół Szkół nr 1 im. Józefa Piłsudskiego w Limanowej, Zespół Szkół nr 1 w Mszanie Dolnej.

W ramach realizacji programu został ogłoszony konkurs historyczny oraz fotograficzny o tematyce powstania styczniowego skierowany do uczniów szkół ponadgimnazjalnych z powiatu limanowskiego. Regulamin konkursu oraz karta zgłoszeniowa znajduje się na stronie internetowej projektu na portalu społecznościowym facebook. Uczestnicy konkursu piszą esej bądź przygotowują prezentację multimedialną na dowolny temat związany z powstaniem styczniowym np. bitwy powstania styczniowego, dowódcy powstania. Laureaci zaprezentują swoje prace na sesji edukacyjno-historycznej, w dniu uroczystej inauguracji 14 marca 2013 roku. Natomiast uczestnicy konkursu fotograficznego wykonają fotografie o tematyce powstania styczniowego, miejsca pamięci na terenie Ziemi Limanowskiej. 22 stycznia 2013 roku o godzinie 11.00 odbyła się Msza św. w intencji uczestników powstania styczniowego w Bazylice Matki Boskiej Bolesnej w Limanowej.

Natomiast uroczysta inauguracja zaplanowana jest na 14 marca. Składać się będzie z dwóch oficjalnych części. Pierwsza część odbędzie się o godzinie 10.00 w sali widowiskowej Limanowskiego Domu Kultury. W programie przewidziane jest otwarcie projektu wraz z przywitaniem zaproszonych gości, następnie rozdanie nagród oraz dyplomów laureatom konkursu historycznego i fotograficznego oraz sesję edukacyjno – historyczną. Sesja podzielona będzie na dwa panele. W pierwszym prelegentami będą uczniowie. Następnie odbędzie się krótka przerwa, którą umilą uczniowie ze szkoły muzycznej wykonując kilka utworów instrumentalnych. Po przerwie w drugim panelu referaty wygłoszą historycy. Na koniec I części wystąpi chór Canticum Iubilaeum śpiewając patriotyczne pieśni.

Druga część rozpocznie się o godzinie 16.00 w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej, gdzie nastąpi uroczyste otwarcie wystawy. Wystawa składać się będzie z 24 tablic z nazwiskami ochotników z Galicji oraz miejsca związane z powstaniem styczniowym w Małopolsce. Na koniec przewidziana jest projekcja filmów dokumentalnych o tematyce powstania styczniowego.

Wystawa będzie czynna do połowy kwietnia 2013 roku w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej.

Patronat honorowy nad projektem „Echa powstania styczniowego w Małopolsce – ludzie i miejsca” objęli: Marszałek Senatu Rzeczypospolitej Polskiej Bogdan Borusewicz, Marszałek Województwa Małopolskiego Marek Sowa, Prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego prof. dr hab. Jan Szymczak.

Powstanie styczniowe zainicjowała niewielka grupa konspiratorów (22 stycznia 1863), jednakże w krótkim czasie przekształciło się ono w ruch masowy, w który w różnej formie zaangażowały się szerokie rzesze społeczeństwa polskiego w trzech zaborach – podkreślają organizatorzy programu edukacyjnego. - Powstanie trwało blisko szesnaście miesięcy. Było ono rezultatem polskich dążeń narodowo-wyzwoleńczych i miało ogromny wpływ na kształtowanie się tożsamości narodowej Polaków. Przypomniało również społeczności europejskiej o sprawie polskiej, że Polacy są gotowi, przy sprzyjających warunkach międzynarodowych, zbrojnie upominać się o swoje prawo do wolności narodowej i państwowej. Z perspektywy historii można ocenić, iż powstanie styczniowe nie mogło zakończyć się sukcesem Jednak sami powstańcy powinni stać się dla nas ideałem zapału, ofiarności, pasji i determinacji na rzecz sprawy niepodległości. Patrząc na postawę kolejnych pokoleń Polaków, którzy podejmowali walkę o sprawę narodową, można zauważyć, iż inspiracją dla nich byli właśnie powstańcy stycznia 1863 roku. Doceniając rangę 150. rocznicy powstania styczniowego 3 sierpnia 2012 roku Senat Rzeczypospolitej Polskiej przyjął uchwałę o ustanowieniu roku 2013 – „Rokiem Powstania Styczniowego” („Monitor Polski” 2012, nr 0 poz. 588). Senatorowie Polscy zapasali w niej miedzy innymi: „Honorując patriotyczne oddanie i szlachetne poświęcenie powstańców styczniowych, spłacamy dług wobec wielu pokoleń Polaków, którzy nie wahali się stanąć do walki w obronie wolności”. Jednocześnie we wspomnianej uchwale Senat RP zaapelował „do instytucji pań­stwowych i samorządowych wszystkich szczebli o godne uczczenie tej doniosłej rocznicy.

Dla zainteresowanych dane kontaktowe:

Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Limanowej

Osoba do kontaktu: Katarzyna Drożdż, Magdalena Dyląg

Telefon, mail: 697129922, 509643360, [email protected]

Facebook: http://www.facebook.com/pages/Echa-powstania-styczniowego-w-Małopolsce-ludzie-i-miejsca/450590135006032?ref=stream

Na podstawie materiałów PTH w Limanowej.