FOG może uratować drewniane zabytki

Trwają starania, aby w kolejnych drewnianych cerkwiach w regionie sądeckim i gorlickim wpisanych na światową listę UNESCO zamontować system gaśniczy FOG. W sytuacji zagrożenia natychmiast rozpyla on parę wodną, która powoduje ugaszenie lub stłumienie pożaru. Taki system już funkcjonuje w zabytkowych obiektach w Binarowej i Sękowej.

Sądecka delegatura Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków stara się, aby system FOG pojawił się w czterech pozostałych cerkwiach wpisanych w ubiegłym roku na światową listę dziedzictwa kulturowego UNESCO. Chodzi o drewniane świątynie w Kwiatoniu, Owczarach, Brunarach i Powroźniku.

- System FOG daje największą gwarancję na uratowanie takiego zabytku w sytuacji pojawienia się ognia, szczególnie w nocy, kiedy może być on późno zauważony - informuje Krystyna Menio, kierownik sądeckiej delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków.

Większość zabytkowych budynków w regionie sądeckim ma już zamontowany system sygnalizacji pożarowej, który alarmuje, jeśli pojawi się ogień. - Im więcej takich zabezpieczeń, tym większe szanse na uratowanie obiektu - przyznaje starszy brygadier Paweł Motyka z Sądeckiej Straży Pożarnej. - System FOG jest jedną z bardziej skutecznych form, bo w takiej sytuacji każda minuta jest bezcenna.

Rykowisko w obiektywie fotopułapki 87 lat od egzekucji na Cieniawie

Kiedy system FOG będzie zamontowany, na razie nie wiadomo. Inwestycja na pewno będzie kosztowna. Dlatego po przygotowaniu projektów, kolejnym krokiem będzie poszukiwanie środków finansowych. Będą na pewno składane wnioski o dofinansowanie do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. - To jest konieczność, bo niebawem możemy się pozbyć wielu drewnianych obiektów, a to jest przecież nasza przeszłość, historia i kultura - podkreśla Krystyna Menio. - Przez lata przecież utrzymujmy i konserwujmy perełki architektury, a czasami wystarczy jeden moment, aby je stracić.

Pożarów drewnianych zabytków nie brakowało w regionie. W ostatnich latach palił się kościółek w Świniarsku czy Ptaszkowej. Na początku lutego tego roku ogień zajął XVI-wieczny kościółek w Libuszy koło Gorlic. Świątyni nie udało się uratować, prawie doszczętnie spłonęła. Śledczy badają, czy doszło do zwarcia instalacji elektrycznej czy było to podpalenie.