Wypalamy pół paczki papierosów dziennie

Szerokim echem odbił się podany w ogólnopolskich mediach raport sporządzony przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska. Eksperci biją na alarm: Nowy Sącz jest w czołówce najbardziej rakotwórczych miast w Polsce. W gronie 15 szczególnie zanieczyszczonych miast zajmujemy 7. miejsce.

Normy były przekroczone aż w 98 procentach stacji pomiarowych a w niektórych miejscach stężenie roczne przekroczyło aż 1700 procent normy. Przyczyną tworzenia się smogu jest ogrzewanie budynków niskiej jakości węglem, palenie śmieciami. Do unoszenia się w powietrzu szkodliwych substancji przyczyniają się również spaliny samochodowe i dym papierosowy. Oddychamy trucizną. - Nieraz żałuję, że nie mam maski na twarzy, nie ma czym oddychać. Bywa, że dech zapiera! - czytamy komentarze internautów Forum Mieszkańców Nowego Sącza na Facebooku.

Raport Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska badał zawartość w powietrzu szkodliwych substancji takich jak dwutlenek siarki, dwutlenek azotu, tlenek węgla, benzen, ozon, ołów, arsen, nikiel, pyłów PM10 oraz PM2,5 a także najbardziej szkodliwego bezno(a)pirenu. Ten ostatni to po prostu trucizna a jest go w sądeckim powietrzu mnóstwo.

- Benzo(a)piren jest rakotwórczy i mutagenny, co oznacza, że szkodliwe substancje przechodzą na następne pokolenia. Przez to, że oddychamy takim powietrzem, jakim oddychamy, w naszych płucach pojawia się tyle szkodliwych substancji, co po wypaleniu połowy paczki papierosów - mówi Bartłomiej Orzeł z Sądeckiego Alarmu Smogowego. Jeśli chodzi jednak o pozycję Nowego Sącza w raporcie sporządzonym przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska, nie jest aż tak źle. - Spodziewałem się wyższego miejsca, a jesteśmy na siódmym. Mogło być gorzej, gdyż nasze powietrze jest bardzo zanieczyszczone. Jedynym sposobem zwalczanie szkodliwych substancji jest oczywiście ograniczenie emisji pyłów. Problem smogu to problem całej Małopolski, która w skali kraju nie wypada najlepiej – dodaje Orzeł.

Jego zdanie podziela doktor Andrzej Fugiel, specjalista chorób wewnętrznych, nefrolog i hipertensjolog. - Pomimo tego, że w Nowym Sączu jakość powietrza atmosferycznego ulega stopniowej poprawie, jest ona nadal niezadowalająca, zwłaszcza w centralnej, miejskiej części. Występują tu znaczne przekroczenia wartości stężeń benzo(a)pirenu oraz PM10, które na wielu stanowiskach pomiarowych wielokrotnie przekraczają wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń. Poprawienie stanu atmosfery i związane z tym zmniejszenie ryzyka zdrowotnego dla mieszkańców Nowego Sącza to konieczność. Benzo(a)piren, jedna z najbardziej rakotwórczych substancji przekracza dopuszczalne wartości. Należy uwydatnić duże znaczenie analizy jej stężenia w powietrzu jako jednej z głównych substancji wskaźnikowych zanieczyszczenia powietrza - uważa doktor Fugiel.

Szkodliwe substancje negatywnie działają na narządy wewnętrzne. - Wiele związków chemicznych o znacznej koncentracji w powietrzu atmosferycznym może w różnorodny sposób oddziaływać na tkanki, narządy i układy człowieka, w konsekwencji powodując podwyższoną zachorowalność na choroby nowotworowe u osób zamieszkujących narażone środowiska – ostrzega lekarz.

Problem zatrutego powietrza dostrzega także Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego, jak wynika z zapowiedzi marszałka Leszka Zegzdy. – Termomodernizacja ma kapitalne znaczenie, jeśli chodzi o poprawę jakości powietrza w naszym regionie. Będziemy się starali przekazywać na to dodatkowe środki – zadeklarował na poniedziałkowej konferencji prasowej poświęconej inwestycjom przewidzianym w budżecie województwa na 2016 rok. – Powinno się nakłaniać ludzi, aby korzystali z komunikacji miejskiej, ale transport musi być nowoczesny – zaznaczył. - To niewiele da – oponuje Bartłomiej Orzeł z SAS. - Spaliny samochodowe to bardzo mały procent, jeśli chodzi o zanieczyszczenie powietrza - uważa.

Tymczasem Urząd Miasta Nowego Sącza informuje o działaniach, jakie podejmuje w zakresie poprawy jakości naszego powietrza. W latach 2007 – 2015 Nowy Sącz wydał na to blisko 35 mln zł, w większości były to środki zewnętrzne. Ochrona powietrza znalazła się także na liście strategicznych zadań miasta w ramach przyjętej przez Radę Miasta Strategii Rozwoju Nowego Sącza 2020+.

- W latach 2014-2015 w ramach programu KAWKA wymieniono piece węglowe zastępując je nowoczesnymi piecami gazowymi w Szkole Podstawowej nr 14, Katolickim Niepublicznym Przedszkolu im. O. Pio, Szkole Podstawowej nr 6 oraz Zespole Szkół Podstawowo-Gimnazjalnych nr 1 – informowała na konferencji prasowej dyrektor Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Nowego Sącza Marta Wieciech-Kumięga. Dotychczas wymieniono 313 pieców węglowych na 271 pieców gazowych. Zamontowano 15 nowoczesnych pieców węglowych oraz zainstalowano 49 instalacji solarnych, a także 3 pompy ciepła.

- Nowy Sącz robi bardzo dużo, aby wpłynąć na znaczną poprawę jakości powietrza w naszym mieście i widać tego efekty. Na podstawie badań Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Krakowie wiemy, że od 2011 r. powietrze w Nowym Sączu ulega regularnej poprawie. To dobra informacja, ale nie koniec dalszych starań - mówi wiceprezydent Wojciech Piech. Dodaje, że Nowy Sącz zawsze będzie miał pewien problem w tym obszarze, głównie ze względu na położenie geograficzne miasta w kotlinie. - Należy pamiętać, że to od samych mieszkańców Nowego Sącza, a także mieszkańców okolicznych gmin, zależy, jakim powietrzem oddychamy. To niezwykle istotne, czym palimy w naszych domowych paleniskach, dlatego będziemy kłaść dalszy nacisk na podnoszenie świadomości społecznej w tej kwestii. Miasto opracowało również ważny Plan Gospodarki Niskoemisyjnej, co pozwoli na podejmowanie kolejnych inicjatyw w obszarze ochrony powietrza – dodaje.