Wyprostowany obelisk

W dniu 11 listopada 1928 roku na przełęczy między Łopieniem i Mogielicą w Beskidzie Wyspowym, Stowarzyszenie Młodzieży Polskiej z Dobrej wystawiło drewniany krzyż dla upamiętnienia walk legionowych w Chyszówkach i uczczenia 10 rocznicy odzyskania niepodległości.

Na krzyżu przymocowano  drewnianą  tablicę z napisem  upamiętniającym to wydarzenie i intencją dla jakiej go wystawiono. W  późniejszych latach drewnianą  tablicę zastąpiono metalową.  Przełęcz ta wtedy nazywała się przełęcz Chyszówki. Po śmierci marszałka Józefa Piłsudskiego, dla uczczenia jego następcy, przełęcz Chyszówki przemianowano na przełęcz marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza, pod dowództwem którego 23 listopada 1914 roku jeden z batalionów legionów stoczył zwycięską potyczkę z odziałem kawalerii rosyjskiej i wziął do niewoli wielu Rosjan.

9 maja 1985 roku, odbyła się w Chyszówkach uroczystość 40 rocznicy zwycięstwa nad faszyzmem, przy udziale kombatantów, młodzieży szkolnej, mieszkańców Chyszówek, społeczeństwa gminy i władz województwa nowosądeckiego. Na budynku Szkoły Podstawowej odsłonięto tablicę z nazwiskami poległych członków BCh i AK. Okolicznościowe przemówienia wygłosili przewodniczący Gminnej Rady PRON Pan Jan Tąta i prezes Zarządu Gminnego ZBOWiD Pan Józef Berdzik, po których uczniowie zaprezentowali okolicznościowy program słowno-muzyczny. A na przełęczy w tym czasie stał już wyprostowany obelisk z nowymi tablicami.
   Po 1989 roku, dzień 11 listopada - rocznica odzyskania niepodległości, stał się z powrotem świętem państwowym i co roku na przełęczy marszałka Śmigłego-Rydza odbywają się uroczystości patriotyczno-religijne. Ich organizatorami są na przemian gminy Słopnice i Dobra, które przełęcz rozdziela. Szczególnie uroczyście obchodzono 80 rocznicę odzyskania niepodległości. Z okazji tej okrągłej rocznicy, już w
III Rzeczypospolitej, staraniem Zarządu Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Okręg "Małopolska" Kraków oraz zarządów i członków tegoż Związku z Dobrej i Nowego Sącza, postawiono obok obelisku granitowy głaz-pomnik, w hołdzie Tym, którzy walczyli o wolną i niezawisłą Polskę. Między o obelisk a
granitowy głaz przeniesiono krzyż ze starego miejsca (wykonano nowy, 4 z kolei), a najbliższe otoczenie wyłożono płytkami i ogrodzono. Obok ustawiono tablicę informacyjną o tym miejscu, odbywających się tutaj uroczystościach i o tych, którym zawdzięczamy, że to miejsce wygląda tak jak dzisiaj. Niestety, zapomniano o ludziach, którzy przyczynili się do tego, że przedwojenny obelisk przywrócono do dawnej świetności, w czasach, w których trudniej było pomniki-obeliski prostować, niż dzisiaj stawiać nowe.

Nowa metoda na oddziale szpitala Historia w kadrze: woda niszczyła mosty i domy