Najstarszy w powiecie nagrobek zagrożony?

Limanowa. Na najstarszym na cmentarzu parafialnym w Limanowej, a jednocześnie – prawdopodobnie najstarszym w całym powiecie – nagrobku rodziny Wójcików, autorstwa znanego krakowskiego kamieniarza E. Stehlika, przed dniem Wszystkich Świętych pojawiła się kartka informująca o... wykupieniu miejsca.

Dzień przed uroczystością Wszystkich Świętych na polecenie nowosądeckiej delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, na wybranych nagrobkach znajdujących się na terenie limanowskiego cmentarza parafialnego w Limanowej, pojawiły się oznaczenia z informacją treści: „zabytek chroniony prawem”.

Jednym z oznaczonych w ten sposób nagrobków był najstarszy grobowiec na limanowskiej nekropolii - nagrobek rodziny Wójcików, bogatych mieszczan limanowskich. Nagrobek jest usytuowany przy Kaplicy Marsów. Ma formę obelisku z granitu, a jest dziełem znanego kamieniarza Edwarda Stehlika (1825-1888) z Krakowa.

Z naszych ustaleń wynika, że jeszcze tego samego dnia (31 października) w godzinach wieczornych oznaczenie na wspomnianym zostało zerwane, a w jego miejscu pojawiła się informacja o tym, że miejsce zostało wykupione. Była to zwykła, laminowana kartka, bez pieczęci parafii pw. Matki Boskiej Bolesnej w Limanowej.

"Trudno było startować w konkursie, w którym wynik był znany od początku" Uroczystość Zwiastowania Pańskiego

Obecnie zarówno oznaczenie WUOZ, jak i wspomniana kartka z informacją o wykupieniu miejsca, znajdują się obok siebie przy nagrobku. Niestety, mimo kilku prób nie udało się nam w tej sprawie porozmawiać z ks. Wiesławem Piotrowskim, proboszczem limanowskiej parafii, która administruje cmentarzem. Do parafii skierujemy pytania z prośbą o wyjaśnienie sprawy.

W przeszłości nagrobek został dość poważnie uszkodzony – prawdopodobnie celowo. Z kolei kartka z informacją o wykupieniu miejsca była umieszczania przed ubiegłoroczną uroczystością Wszystkich Świętych.

Przypomnijmy, że w Limanowej nadal nie został rozwiązany problem „znikających” grobów, który dotyczy zarówno mogił osób zasłużonych dla regionu, jak i zabytkowych nagrobków, często mających ponad sto lat. Są one zastępowane nowymi, gdy kończy się okres, na jaki zostały opłacone miejsca na cmentarzach. Gdy nie ma żyjących potomków, nikt nie opłaca miejsca na kolejne lata. Taki los spotkał m.in. grób Anny Beckowej, matki zasłużonego dla Limanowszczyzny sekretarza Rady Powiatowej oraz babki ostatniego ministra spraw zagranicznych II RP Józefa Becka.

W całej sprawie kłopotliwa jest nie tylko kwestia wykupowania miejsc cmentarnych przez osoby obce pochowanym tam ludziom; bywa, że potomkowie opiekujący się grobami prowadząc we własnym zakresie renowację, często nie mają świadomości wartości historycznej i architektonicznej wiekowych nagrobków.