Niebieska Gaździna w Limanowej

W czwartek 15 listopada o godz. 17.00 w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej dr Urszula Janicka–Krzywda zaprezentowała po raz pierwszy swoją najnowszą publikację 'Niebieska Gaździna. Legendy o Matce Bożej z obszaru Polskiego Podkarpacia' (w tym również Limanowszczyzny).

          Organizatorem promocji książki było Polskie Towarzystwo Historyczne - Oddziały w Limanowej i Nowym Targu. W trakcie imprezy było można było nabyć książkę bezpośrednio od wydawcy. Dopełnieniem klimatu była ekspozycja świątków, figurek i obrazków na szkle wykonanych przez ludowych artystów z różnych miejscowości na Ziemi Limanowskiej, które znajdują się w muzealnych zbiorach.

          Znana badaczka etnografii gór od wielu lat zbierała materiały dotyczące religijności ludowej związanej z Matką Chrystusa, wśród nich legendy przekazywane od pokoleń, tradycyjne przyśpiewki, pastorałki i pieśni maryjne oraz zwyczaje ludowe związane z cyklem rocznym, a także ukazujące znaczenie Maryji na różnych etapach życia ludzi gór. W trakcie spotkania przyznała, że inspirację do tych poszukiwań odnalazła przed laty podczas swego pobytu w sanktuarium maryjnym na Pasierbcu. Wśród wielu cudownych wizerunków Matki Bożej z terenów południowej Polski, mających szczegolne znaczenie dla religijności karpackiej, wiele miejsca poświęciła także słynącej łaskami Piecie Limanowskiej i obrazowi Matki Boskiej Szczyrzyckiej.

          W trakcie spotkania przedstawiała Maryję jako autorytet i bohaterkę ludowych opowiadań. Na tym przykadzie wskazywała, że tradycyjne opowieści, pieśni, kolędy i pastorałki zajmują ważne i święte miejsce w życiu ludzi gór. Przede wszystkim podkreślała charakter Matki Boga jako opiekunki i orędowniczki, ale także dobrej gospodyni i żony. We wskazanych opowieściach Maryja potrafiła pomagać i nawracać grzeszników, m.in. zbójników i komunistów. Opowieści z czasów 1 wojny światowej wskazują, że często chroniła przed kulami żołnierzy walczących na froncie, którzy oddali się Jej opiece. Wyrazem wyjątkowego miejsca Maryi w religijności ludowej jest popularność przydrożnych kapliczek z wizerunkami Matki Bożej, których na terenie Beskidów, Podhala i Pogórzy jest szczególnie wiele. Nie zabrakło nawiązań do legend o Limanowskiej Piecie, szczególnie o jej cudowym znalezieniu w mordarskim lesie przez młodą niewinną dziewczynę oraz ochronie miasteczka Limanowa przed kulami armatnimi w czasie bitwy na Jabłońcu w 1914 r.

          Wystąpienie dr Urszuli Janickiej- Krzywdy cieszyło się sporym zainteresowaniem słuchaczy. Głębokie zwruszenie okazał znany gawędziarz Stanisław Ptaszek, który podzielił się z obecymi opowieścą o cudownym uzdrowieniu w Piekiełku za pośrednictwem Matki Boskiej z Pasierbca.

          Chętnych do zapoznania się z bogatym materiałem badaczki zachęcamy do nabycia publikacji, którą można kupić w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej.

           PTH O/Limanowa